ਹਰਿਆਣਾ ’ਚ 3 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ 1 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਛੱਡਿਆ ਸਕੂਲ, ਨੂਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ

ਹਰਿਆਣਾ (ਅਰਸ਼ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਕਾਲੜਾ) : ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਡਿਸਟ੍ਰਿਕਟ ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਫਾਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਪਲੱਸ (UDISE+) ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਸਕੂਲ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ 2023 ਤੋਂ 2026 ਦਰਮਿਆਨ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ 1,01,278 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 46,038 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਸਨ, ਜਦਕਿ 55,240 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਰ ਸਕੂਲਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਨ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਨੂਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ 19,252 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 17,782, ਕਰਨਾਲ ਵਿੱਚ 9,815, ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ 8,570 ਅਤੇ ਸਿਰਸਾ ਵਿੱਚ 7,670 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡਿਆ।

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀਪਤ ਵਿੱਚ 5,058, ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਵਿੱਚ 4,796, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ 3,648 ਅਤੇ ਹਿਸਾਰ ਵਿੱਚ 3,088 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ।

ਮੌਜੂਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ 11,788 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 3,797 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਜਦਕਿ 7,991 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਰ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਾਲ ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ 1,122 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨੂਹ ਵਿੱਚ 1,054, ਰੇਵਾੜੀ ਵਿੱਚ 1,030, ਕਰਨਾਲ ਵਿੱਚ 928 ਅਤੇ ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 927 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ UDISE+ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੇ ‘ਹਾਲਤ ਅਣਜਾਣ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। 2026-27 ਲਈ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ 2,36,274 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਵਿਦਿਅਕ ਸਥਿਤੀ ਜਾਂ ਠਿਕਾਣਾ ਅਣਜਾਣ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 30,722 ਹੈ, ਜਦਕਿ ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ 22,986, ਨੂਹ ਵਿੱਚ 22,354, ਕਰਨਾਲ ਵਿੱਚ 19,866 ਅਤੇ ਸਿਰਸਾ ਵਿੱਚ 16,332 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹਨ।

ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਕੂਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਅਕ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗੰਭੀਰ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।