Skip to content
ਜਤਿੰਦਰ ਪਿੰਕਲ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ :- ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਰਟ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁੰਦਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਕਈ ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਗੰਭੀਰ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ 98 ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 11 ਸਕੂਲ ਅਜਿਹੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਪੂਰਾ ਭਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੇ ਮੋਢਿਆਂ ’ਤੇ ਹੈ।
ਮਿਡਲ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸਾਮੀਆਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਈ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ 90 ਤੋਂ 120 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਧਿਆਪਕ 60 ਤੋਂ 120 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੰਭਾਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਆਨਲਾਈਨ ਰਿਕਾਰਡ, ਹਾਜ਼ਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਭਾਗੀ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਕੰਮ ਦਾ ਵਾਧੂ ਬੋਝ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੰਜ ਸਕੂਲ ਇਕ-ਇਕ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਸਹਾਰੇ
ਵਿਭਾਗੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪੰਜ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਚੱਕੀਆਂ ਮੱਖੂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 120 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਡੇ ਜਲੇਵਾਲਾ ਮੱਲਾਂਵਾਲਾ ਵਿੱਚ 33, ਬੋਤੀਆਂ ਵਾਲਾ ਜੀਰਾ ਵਿੱਚ 53, ਬੁਈਆਂ ਵਾਲਾ ਘੱਲ ਖੁਰਦ ਵਿੱਚ 90 ਅਤੇ ਹੱਡਾਂ ਵਾਲਾ ਘੱਲ ਖੁਰਦ ਵਿੱਚ 29 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ।
ਛੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ-ਦੋ ਅਧਿਆਪਕ
ਛੇ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ-ਦੋ ਅਧਿਆਪਕ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਲੋਹ ਕੇ ਕਲਾਂ ਮੱਲਾਂਵਾਲਾ ਵਿੱਚ 120, ਮਹਲੇ ਵਾਲਾ ਮੱਖੂ ਵਿੱਚ 61, ਮੁੰਡੀ ਛੁਰੀ ਮਾਰਾ ਮੱਖੂ ਵਿੱਚ 67, ਨਿਜ਼ਾਮਦੀਨ ਵਾਲਾ ਮੱਖੂ ਵਿੱਚ 53, ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦੀ ਸੱਤਿਏ ਵਾਲਾ ਵਿੱਚ 65 ਅਤੇ ਸੁਲਹਾਨੀ ਤੇ ਕੱਬਰਵੱਛਾ ਘੱਲ ਖੁਰਦ ਵਿੱਚ 58 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦਰਜ ਹਨ।
ਚੱਕੀਆਂ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ 120 ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਭਾਰ
ਮੱਖੂ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਚੱਕੀਆਂ ਦੀ ਗਰਾਊਂਡ ਰਿਪੋਰਟ ਦੌਰਾਨ ਸਟਾਫ਼ ਦੀ ਘਾਟ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਧਿਆਪਕ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਇੱਕ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਦੂਜਾ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਵਿਭਾਗੀ ਕੰਮ ਨਿਪਟਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਧਿਆਪਕ ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਤਬਾਦਲਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਰਿਲੀਵ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਮਾਤਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਰੀਬ 120 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬੋਤੀਆਂ ਵਾਲਾ ਵਿੱਚ ਤਬਾਦਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ
ਜੀਰਾ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਬੋਤੀਆਂ ਵਾਲਾ ਵਿੱਚ 53 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਦੋ ਅਧਿਆਪਕ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਪਰ ਇੱਕ ਦਾ ਤਬਾਦਲਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਵਿਭਾਗੀ ਰਿਕਾਰਡ ਮੁਤਾਬਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੀ ਅਧਿਆਪਕ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਭਾਗੀ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਸਕੂਲ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਦਿੱਖ ਬਦਲੀ, ਪਰ ਸਟਾਫ਼ ਦੀ ਘਾਟ ਬਰਕਰਾਰ
ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਰਟ ਬਣਾਉਣ, ਰੰਗ-ਰੋਗਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਕਈ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਕਈ ਜਮਾਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਕਾਰਨ ਹਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੱਲ ਲੋੜੀਂਦਾ ਨਿੱਜੀ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਡੀਈਓ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਘਾਟ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਪੂਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਾਰੀ
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਿੱਖਿਆ ਅਫ਼ਸਰ ਮੁਨੀਲਾ ਅਰੋੜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਦੋ ਅਜਿਹੇ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸਿੰਗਲ ਅਧਿਆਪਕ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਦ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਡੈਪੂਟੇਸ਼ਨ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਬਾਦਲਿਆਂ ਕਾਰਨ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਹੁੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੋਵੇਗੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
Related
